# Waarom digitale autonomie ertoe doet

**Samenvatting:** Waarom digitale autonomie telt: grip op je technologie en je data, de risico's van buitenlandse platformen, en hoe eigen systemen privacy en veiligheid borgen.

**Kort samengevat:** Digitale autonomie betekent dat je je technologie en je data zelf beheert, zodat veiligheid en privacy geborgd zijn.

**Gepubliceerd:** 2025-04-11

**Laatst bijgewerkt:** 2026-08-10

In Nederland hebben we het waterbeheer onder de knie. We hebben dijken, kanalen en stormvloedkeringen gebouwd waarmee we wereldwijd vooroplopen. Komt er een zware storm, dan wachten we niet tot iemand anders het oplost; dat doen we zelf. Dat is autonomie. Grip houden op het moment dat het erop aankomt.

Verplaats dat idee naar de digitale wereld. Digitale autonomie is hetzelfde werk, alleen gaat het niet over water maar over technologie en data. En daar zit het probleem: veel overheden, en in hun kielzog hele bedrijfstakken, lijken zich weinig te bekommeren om grip op hun eigen technologie. Ze laten kritieke systemen als e-mail, communicatie, AI en zelfs infrastructuur over aan buitenlandse bedrijven en platformen. Maar wat gebeurt er als die bedrijven hun voorwaarden veranderen? Of erger: wat als geopolitieke spanningen ze onbetrouwbaar maken? Dan sta je ineens te wachten aan de helpdesk van iemand anders, in plaats van het zelf op te lossen.

Een eenvoudig voorbeeld: e-mail. Veel van onze e-mail loopt via grote techbedrijven als Microsoft. Onze data, onze privéberichten dus, staat op servers waar we geen zeggenschap over hebben, vaak in een ander land. Zet je het delen van gegevens uit om je privacy te beschermen, dan werkt dat niet altijd: een update van Windows of Outlook kan die instellingen zonder jouw toestemming terugzetten en je keuze ongedaan maken. Dat is geen echte autonomie, dat is afhankelijkheid.

En afhankelijkheid brengt risico's mee. De geschiedenis heeft daar een hard voorbeeld van. Tijdens de Tweede Wereldoorlog konden de nazi's Nederlanders zo doeltreffend deporteren omdat wij uitgebreide bevolkingsregisters hadden, die zij misbruikten. Verzetsstrijders vernietigden die registers om levens te redden: een indringende les over de gevaren van gecentraliseerde data en van te weinig grip. Toch zijn veel mensen dat blijkbaar vergeten. Ze gebruiken platformen als Chrome of WhatsApp zonder stil te staan bij de privacyrisico's, of bij de vraag wie hun data beheert.

Hoe lossen we dat op? Door onze eigen systemen te bouwen: technologie waarin grip, veiligheid en privacy vanaf het begin voorop staan. In Europa doen bedrijven dat al. Mijn eigen bedrijf Unless biedt bijvoorbeeld een Europees AI-platform voor sectoren met veel regelgeving, zoals finance en zorg, met privacybescherming in elke laag. We gebruiken geavanceerde middelen als privacy vaults en beveiliging van het hoogste niveau, zodat privégegevens van onze klanten op geen enkel moment een AI-model bereiken. En veranderen de geopolitieke omstandigheden? Dan staan we klaar om onderdelen van onze tech stack te vervangen en onafhankelijk te blijven.

Zo ziet digitale autonomie eruit: je technologie in eigen hand nemen, zodat je je kunt aanpassen en jezelf kunt beschermen, welke storm er ook opsteekt.